روستای نایبند ( شهرستان طبس )


روستاي نايبند، در جنوب طبس و حاشيه جاده ديهوک - راور قرار دارد و فاصله آن با شهر طبس 220 کیلومتر و با شهر ديهوک 135 کيلومتر است.بافت تاريخي با خانه‌هاي خشت و گلي چندطبقه با سقف‌هاي چوبي که در دامنه کوه ساخته شده، اين روستا را به «ماسوله کوير» لقب داده و هر مسافر و رهگذري را مجذوب خود مي‌کند.

 

بافت و نحوه استقرار ابنيه روستا که ساخت کالبدي ماسوله و ابيانه را در ذهن تداعي مي‌کند، بر روي صخره‌سنگ بزرگي در دامنه کوه‌هاي نايبند و به‌طور کامل ارگانيک شکل گرفته و بيشتر 2 و 3 طبقه است.

 

بسياري از کوچه‌هاي روستا سرپوشيده و به شکل ساباط‌اند. سکويي براي نشستن هم در آن به چشم مي‌خورد که در ظاهر به‌عنوان فضاي جمعي استفاده مي‌شود. عمده‌ترين مصالح مورد استفاده در ساختمان‌هاي اين روستا، خشت و کاهگل است که به سبب استفاده از شن‌هاي تيره رنگ اين نواحي، خاکستري رنگ است. از سنگ هم به‌عنوان کرسي چيني و نوعي تحکيم در ابتداي ديوارها استفاده شده است.

 

يکي ديگر از مشخصه‌هاي بناهاي اين روستا، استفاده گسترده از کنگره‌هاي مثلثي شکل در نماها و جداره‌هاي ساختمان‌ها است. اين کنگره‌ها که بيشتر در جبهه‌هاي شرقي و جنوبي به وفور ديده مي‌شوند فرم خاصي از بادگير بوده که در جهت بادهاي مطلوب روستا ساخته شده و همچنين به‌عنوان فيلتري در برابر بادهاي همراه با شن عمل مي‌کند.استفاده از ديوارهاي ضخيم خشتي با کمترين مقدار بازشو با وجود کاهش استفاده از نور طبيعي روز، باعث کاهش تبادل حرارتي ساختمان‌ها و در نتيجه نوعي همسازي با اقليم مي‌شود.